Tuần Báo Thời Mới
Tuần báo Thời Mới phát hành tại Ontario, Canada.

Canada chào đón Quốc khánh thứ 150th với triển vọng kinh tế và khó khăn gì ở phía trước?

675

Chỉ còn 3 tuần lễ nữa, vào ngày 1/7/2017 đến đây, dân chúng Canada từ bờ đông sang bờ tây, từ biên giới phía cực nam đến các vùng lãnh thổ phía cực bắc, sẽ cùng nhau hân hoan chào đón ngày Lập Quốc lần thứ 150th (1867-2017).

Tất nhiên, nếu chỉ tính 150 năm lập quốc chắc chắn đất nước Canada chưa có đủ chiều dài lịch sử như một số quốc gia khác trên thế giới. Như trường hợp nước Nhựt, “… được đánh giá là quốc gia độc lập lâu đời nhứt của thế giới” (Japan is usually regarded as the world’s oldest independent country / Source: CIA World Factbook). Nếu tính đến năm 2017, Nhựt đã có chiều dài lịch sử lập quốc là 2,677 năm (660 trước kỷ nguyên Christ – BCE). . Danh sách Top 5 ngoài Nhựt còn lại có: (2) Trung quốc (221 BCE), (3) San Marino (301 CE – kỷ nguyên Christ), (4) Pháp 843, và (5) Úc 976 (trích từ danh sách của ThoughtCo. Humanities and Geography). Tại đây, chúng ta không khỏi ngạc nhiên về nước Úc nguyên thuộc Anh, không khác Canada mấy, nhưng lại có lịch sử lập quốc (creation) lâu đời xếp vào hạng 5 của thế giới.

Tuy nhiên, nếu bỏ qua sự xếp hạng nói trên, Canada với cái tên để gọi nó thuộc về nguồn gốc ngôn ngữ của người bản xứ, cũng đủ cho thấy lịch sử đất nước nầy không chỉ mới bắt đầu từ Hiến pháp Liên bang 1867, mà Canada đã hiện diện từ hàng ngàn năm về trước.

Trong khi đó, một số nhận định về đất nước Canada có liên quan về phương diện Kinh tế và đời sống Xã hội, đều cho rằng “Đây là một trong số ít quốc gia mà con người có được nhiều ưu đãi nhứt trên hành tinh nầy”. Chúng ta có thể đồng ý hay không đối với nhận định nói trên, nhưng trên thực tế Canada là quê hương của Hòa bình.

Và cho dù trong xã hội có nhiều màu sắc Văn hóa khác biệt nhau, nhưng quyền Tự do cá nhân cũng như quyền bình đẳng trong xã hội đều như nhau, và được Hiến pháp bảo vệ. Đồng thời, theo một nghiên cứu cho biết, “…với một dân số tương đối trẻ trung, năng động” (… with a dynamic, diverse and relatively young population – Globe and Mail / May 4, 2017). Chính nhờ vậy đã giúp đất nước nầy không ngừng thay đổi (endless change) và phát triển.

So với láng giềng Hoa kỳ, Canada không có các xung đột nghiêm trọng về màu da, chủng tộc, hay khác biệt tôn giáo. Đứng trước một thế giới đầy dẫy bất công và nhiễu nhương hôm nay. Canada như là biểu tượng của một xã hội hài hòa, nơi mà con người có đời sống tương đối ổn định và hạnh phúc. Canada thực sự là quê hương rất xứng đáng để chúng ta hãnh diện.

Kinh tế Canada đang trên đà cải thiệnnhưng triển vọng lẫn khó khăn đang ở phía trước ?

Trong khi mọi người đang chuẩn bị để chào đón Ngày Quốc khánh 150th, thì bất ngờ một tin vui lại đến. Nền Kinh tế Canada theo sau nhiều năm bị trì trệ, hôm nay đang có dấu hiệu cải thiện rất đáng khích lệ. Theo tường thuật của Sở thống kê Liên bang được phổ biến vào hôm Thứ tư (31/5/2017) tuần qua, cho biết “Mức tăng trưởng của nền kinh tế Canada trong quí đầu 2017 đã đạt đến 3.7%”. Đây được đánh giác như mức tăng trưởng mạnh mẽ nhứt, nếu so sánh với quí 3 của năm 2010, thời điểm phục hồi của nền KT Canada sau cuộc khủng hoảng 2008-09. Một số Kinh tế gia tỏ vẻ lạc quan, và kết quả của cuộc khảo sát do “Median forcast” thực hiện, cũng dự đoán trong quí 2/2017 nền KT Canada sẽ đạt mức tăng lên đến 4.2%, gấp 3 lần hơn so với nền kinh tế của láng giềng Hoa kỳ”. Theo nhận xét của Avery Shenfeld, kinh tế gia hàng đầu của CIBC, “Kinh tế Canada đang có đà phát triển ổn định, nguồn vốn đầu tư gia tăng và ảnh hưởng của giá dầu tụt dốc coi như đã bỏ lại phía sau” (trích tường thuật của Erik Hertzberg (Bloomberg) May 31, 2017).

Một số chìa khóa chính đã giúp cho nền kinh tế Canada phát triển đáng kể. Đó là: (1) Giá nhà bán ra trên 2 thị trường địa ốc quan trọng Toronto và Vancouver, đã tăng 15.7% so với cùng thời gian của năm qua. Đồng thời, hôm nay còn có thêm Montreal, cho dù giá nhà vẫn còn thấp khá xa, giá trung bình chưa vượt quá $400,000 đối với 1 căn nhà biệt lập. Nhưng đang có mức gia tăng đáng kể so với thời gian trước. Theo giới phân tích, có thể giới mua nhà không phải cư dân Canada, muốn tránh rủi ro vì luật lệ phức tạp trên 2 thị trường nóng Toronto và Vancouver, nên họ hướng về thành phố lớn thứ 3 Montreal để an toàn. (2) Mức vốn đầu tư gia tăng lên đến 10.3%, được xem là cao nhứt kể từ năm 2012. (3) Nhu cầu cơ phận rời của máy móc kỹ nghệ trong nước và hàng xuất cảng gia tăng, giúp có thêm việc làm và ảnh hưởng dây chuyền đối với tiêu thụ trên thị trường nội địa v.v… Tuy nhiên, bên cạnh sự lạc quan nói trên, trong hiện tại nền KT Canada cũng có một số yếu điểm đáng lo ngại. Đồng dollar tiếp tục sụt giá 0.3%, đây như là dấu hiệu cho thấy chỉ số tín nhiệm của khách hàng đối với nền KT Canada không khả quan. Lượng hàng xuất cảng trong quí đầu giảm 0.3%, trong khi đó hàng nhập cảng tăng đến 13.7%. Ngân sách tiếp tục thâm thủng, đưa mức nợ Quốc gia từ 833 tỷ dollar của tài khóa 2007/2008, lên đến 1.4 trillion (ngàn tỷ) dollar trong tài khóa 2016/2017. Tất nhiên, sự gia tăng nợ nần đã bắt đầu từ cuộc khủng hoảng KT 2007-2008.

Trong khi đó, sự thất bại của đảng Liberal của tỉnh bang B.C. trong cuộc bầu cử vừa qua. Do vậy, việc NDP với sự ủng hộ của Green party thành lập Chính phủ mới. Hứa hẹn Dự án đường ống Kinder Morgan 6.8 tỷ dollar và có chiều dài 1,150 cây số, để vận chuyển dầu cát từ Edmonton (Alberta) đến cảng Burnaby (B.C.) sẽ bị trở ngại. Và nguồn dầu cát xuất cảng của Canada sang thị trường Á châu sẽ còn bị trì trệ lâu dài. Nhưng ở phương diện khác, Canada có một diện tích đất liền rộng lớn lên đến 9.98 triệu cây số vuông, và đường biên giới dài lên đến 23,893 cây số, mà phần biên giới với 3 đại dương đã chiếm đến 15,000 cây số, với một thềm lục địa kinh tế bao la (Fisheries and Oceans Canada researchers / 2007 and 2008).

Do vậy, ngoài nguồn tài nguyên trong lòng đất, nguồn hải sản và trữ lượng khoáng sản cũng như dầu mỏ trong lòng đáy biển, có thể còn rất lớn chưa khai thác hoặc chưa khám phá hết. Do vậy, trong tương lai không xa, nền kinh tế Canada phải cần đến một lực Lao động trẻ và có khả năng khoa học kỹ thuật lên đến hàng triệu người. Nhưng theo sở thống kê cho biết, tỷ lệ sinh xuất trong nước đang ở mức quá thấp, chỉ đạt trung bình 1.6 trẻ sơ sinh / trên 1 phụ nữ. Nếu muốn có sự cân bằng về lực lượng lao động sản xuất, cũng như sự trẻ trung hóa dân số, tỷ lệ nầy đòi hỏi phải đạt mức tối thiểu là 2.1 trẻ sơ sinh / 1 phụ nữ.

Đối với Canada vấn đề gia tăng sinh sản sẽ khó xảy ra. Vì con trai thì lười biếng lấy vợ và con gái lười biếng đẻ con do e ngại vướng bận. Vì vậy, hứa hẹn chương trình tiếp nhận di dân trong các năm đến sẽ vượt xa con số 300,000 người / năm.

Trong khi đó, vì nhu cầu phát triển Kinh tế, Canada chấp nhận đi ngược lại chủ trương giảm dân số của LHQ. Và theo dự đoán, đến cuối thế kỷ 21 Canada phải có dân số ít nhứt là 60 triệu người để cân bằng lực lượng sản xuất. So với Nhựt, nhà nước có chủ trương giảm sinh sản, dân số từ dân số 130 triệu người, đến cuối thế kỷ nầy chỉ còn xấp xỉ 100 triệu người; hay Ý từ dân số 61 triệu người sẽ còn dưới 50 triệu v.v…

Nói về Dân tộc Canada, vốn sẵn sàng mở rộng vòng tay đối với người nhập cư. Hồi cuối thập niên 1970s, chính phủ PC của cựu thủ tướng Joe Clark, đã nhận hơn 60,000 người Việt tỵ nạn Cộng sản. Và trong năm qua, chính phủ Liberal của thủ tướng Justin Trudeau cũng nhận 25,000 người Syria tỵ nạn chiến tranh. Và chương trình tiếp nhận di dân gia tăng trong các thập niên đến, sẽ mở ra những cơ hội tuyệt vời cho giới trẻ tài năng của các quốc gia kém phát triển, để tìm đến vùng đất hứa Canada.

Vấn đề bảo vệ môi trường hữu hiệu nhứt bằng con đường giảm thiểu tiêu thụ nhiên liệu mỏ

Vào hôm Thứ năm (1/6/2017) vừa qua, tổng thống Donald Trump đã chính thức công bố quyết định Hoa kỳ rút chân ra khỏi Hiệp ước thay đổi thời tiết tại Paris. Tất nhiên, hành động của Trump đang làm cả thế giới lẫn dân chúng Hoa kỳ chỉ trích.

Trong cuộc thăm dò dư luận mới nhứt do WP và ABC News thực hiện, có 59% người được hỏi ý kiến chống Trump, so với 28% ủng hộ. Nhưng kinh nghiệm trong quá khứ cho thấy, nếu Trump không loại bỏ thì Quốc hội cũng không khi nào phê chuẩn Hiệp ước môi trường. Bằng chứng Hiệp ước Môi trường Kyoto được George H. W. Bush ký kết hồi thập niên 1990s, nhưng về sau chẳng được QH phê chuẩn cho dù Dân chủ hay Cộng hòa chiếm đa số.

Trong khi đó, Trung quốc nơi có lượng khí thải độc hại CO2 lớn nhứt toàn cầu, đã lên tiếng đả kích Trump là thiếu khôn ngoan. Tạ Chấn Hoa, nhân vật Đại diện TQ về Chương trình chống thay đổi thời tiết nói rằng, “Một nhà lãnh đạo khôn ngoan cần có chính sách phù hợp với khuynh hướng toàn cầu” (A wise political leader should make policy in line with global trends / Reuters / June 2, 2017). Tuy nhiên, khi Tạ khoe khoan trong tài khóa hiện nay, TQ đã chi 3.2 tỷ Nhân dân tệ (472.29 triệu dollar). Theo ông ta, TQ được xem như là “thị trường giao thương khí thải (carbon) lớn nhứt toàn cầu” (the largest carbon trading market in the world / Reuters). Nhưng không riêng Trump mà một số nhà khoa học môi trường cũng tin rằng, “giao thương khí thải, hay đánh loại thuế “carbon tax” chỉ là thủ đoạn lừa đảo (fraud) để rút tiền trong túi của dân. Trên đây là câu chuyện dài nhiều tập, “She said, he said” rất khó tin ai, rất khó để giải thích và cũng không dễ dàng để tin.

Tuy nhiên, sự thay đổi thời tiết là một thảm họa có thật trong lâu dài. Do vậy, nếu nhân loại tiếp tục xử dụng nhiên liệu mỏ kẻ thù #1 của môi trường, theo IEA tiên đoán đến năm 2040, mức tiêu thụ nhiên liệu mỏ trên thế giới sẽ gia tăng 10%, vào khoảng 103.5 triệu thùng / ngày. So sánh với năm 2016, có mức trung bình là 80.6 triệu thùng / ngày. Trong khi đó, 60% của nó dành cho phương tiện vận chuyển nói chung, cả xe cộ, tàu bè và phương tiện đường hàng không tiêu thụ. Vì vậy, trong ít năm trở lại đây chương trình khuyến khích sáng chế và xử dụng các phương tiện máy móc cao kỹ tiết kiệm nhiên liệu mỏ, chuyển sang dùng điện từ năng lượng mặt trời, sức gió, nguyên tử lực, thủy điện, hay năng lượng sạch nói chung.

Được xem là biện pháp bảo vệ Môi trường hữu hiệu nhứt chưa có so sánh. Theo con số khiêm nhượng do Công ty cao kỹ FleetCarma tại Ontario đưa ra, “Trong năm 2016 họ đã bán ra thị trường 3,412 xe du lịch chạy bằng điện”. Trong khi đó, theo dự đoán của IEA, đến năm 2035 sẽ có khoảng 450 triệu chiếc xe chạy bằng điện bình, bán ra trên thị trường quốc tế.

Mặc dù, trong hiện con số Electric Cars chưa nhiều, và cũng đang có một số vấn đề bất tiện. Nhưng hy vọng trong tương lai, với kỹ thuật tân tiến hơn sẽ sớm loại bỏ các trở ngại. Và theo các nhà nghiên cứu môi trường, khẳng định “… the most noticeable shift in transport will be the electric car” (…sự thay đổi đáng quan tâm nhứt trong vận chuyển sẽ là xe chạy bằng điện). Đây là biện pháp thực dụng và hữu hiệu nhứt để bảo vệ môi trường trên quả đất.

Bùi Nguyên Đức

Có thể bạn sẽ thích
Bình luận
Loading...